Drie belangrijke problemen in het huidige systeem
Het ministerie van VWS liet onderzoek doen naar de stand van de cliëntondersteuning. Ieder(in) en onze leden hebben meegedacht door feedback te geven, interviews te doen en mee te praten in gesprekgroepen. Deze drie problemen kwamen steeds terug:
- Gemeenten doen het heel verschillend. De ene gemeente regelt cliëntondersteuning goed, de andere gemeente niet.
- Cliëntondersteuning is gekoppeld aan de wet. Dat betekent dat de uitvoering ligt bij de gemeente. Of bij het zorgkantoor. Maar mensen met een beperking hebben vaak met meerdere wetten tegelijk te maken.
- Er zijn wachtlijsten.
Dit vinden wij het beste plan
Het rapport ‘Verkenning domeinoverstijgende cliëntondersteuning’ onderzoekt vier plannen voor de toekomst. Ieder(in) pleit, samen met meerdere clientorganisaties, voor het plan dat een landelijke organisatie die cliëntondersteuning aanbiedt over alle wetten en domeinen heen. Het ministerie van VWS zorgt voor de inkoop, via subsidie of aanbesteding.
Wij vinden dat dit plan mensen met een beperking het beste helpt. Dat komt omdat dit plan:
- Voor alle wetten geldt : de Wmo, Wlz, Jeugdwet en andere wetten heen
- De gespecialiseerde cliëntondersteuning (GCO) toevoegt in hetzelfde systeem
- Meegroeit met de behoefte van de persoon
- Regelt dat de kwaliteit van de zorg overal in Nederland even goed is
Dit plan sluit ook het best aan bij het VN-verdrag Handicap en het principe: niets over ons zonder ons.
Zijn er risico’s?
Het rapport noemt een paar risico’s. Bijvoorbeeld: minder aandacht voor de eigen buurt, of minder vrijwilligers. Wij zijn het hier niet mee eens. De landelijke organisatie voor Gespecialiseerde Cliëntondersteuning bestaat al en werkt goed. En het is ook mogelijk landelijk een goed programma voor vrijwilligers die zelf ervaring hebben met een beperking op te zetten.
Wat is landelijke clientondersteuning?
Cliëntondersteuning is een belangrijk onderwerp binnen de Toekomstagenda. VWS organiseert een landelijke werkgroep onafhankelijke clientondersteuning. Ieder(in) en cliëntorganisatie SIEN zijn deelnemer. Daar brengen we knelpunten in en geven we aan wat wij belangrijk vinden.
Wat doet een onafhankelijke cliëntondersteuner (OCO)?
Een onafhankelijke cliëntondersteuner (OCO) helpt mensen met een hulpvraag of zorgvraag bij het regelen van zorg en ondersteuning. Een OCO helpt bijvoorbeeld ook bij vragen over school, wonen, werk en inkomen. Er zijn drie vormen van cliëntondersteuning:
- Via de gemeente: Wmo, Jeugdwet of Zvw
- Via het zorgkantoor: Wlz
- Gespecialiseerde cliëntondersteuning (GCO): voor specifieke groepen mensen met een intensieve zorgvraag.
Een persoonlijke aanpak blijft belangrijk
Mensen willen het liefst één vaste cliëntondersteuner. Iemand die hen kent en die zij vertrouwen. Een goede cliëntondersteuner let ook op het gezin: broers, zussen en andere naasten. En als de hulpvraag verandert, moet de cliëntondersteuner snel meer hulp kunnen regelen.
Wat wij de minister vragen
Wij vragen de minister om te kiezen voor één landelijke aansturing voor cliëntondersteuning die voor alle wetten werkt. Dit plan moet samen met mensen met een beperking en hun naasten verder worden uitgewerkt. Daarbij is dit belangrijk:
- Zet mensen met een levenslange beperking en hun naasten op de eerste plaats
- Toets het beleid aan het VN-verdrag Handicap
- Werk volgens het idee: niets over ons zonder ons
- Zorg voor genoeg cliëntondersteuners
- Let extra op dat specifieke groepen toegang houden tot gespecialiseerde ondersteuning. En dat ook moeilijke situaties, zoals gezinnen met medische kindzorg of mensen met een ernstige spierziekte hier toegang toe krijgen.
- Maak landelijke regels voor de kwaliteit
Lees hier onze brief aan de minister.
Meer lezen over de Toekomstagenda?
- De voortgang van de Toekomstagenda wordt uitgelegd in begrijpelijke informatiebladen en video’s. Zo reist presentator Dennis Gekes door Nederland om nieuwe initiatieven in beeld te brengen.
Bekijk de video’s en factsheets van de Toekomstagenda - Lees de Kamerbrief over de Toekomstagenda Zorg en ondersteuning voor mensen met een beperking
- Lees de brief van de Minister met meer informatie over het onderzoek