Ieder(in) gebruikt cookies voor Google Analytics en het onthouden van instellingen als contrast en lettergrootte.

Ja, ga verder

12 mrt 2014

Stemmen onder curatele

Hoe zit het met stemmen voor mensen die onder curatele staan? Wie mag kiezen? Mag in zo’n geval de curator namens de cliënt stemmen, bijvoorbeeld bij volmacht?

Het criterium om te mogen stemmen is of iemand zijn eigen wil kan bepalen en of hij zelfstandig zijn stem kan uitbrengen in het stemhokje (art. J 28 van de Kieswet). Er doen zich de volgende mogelijkheden voor.

Iemand mag stemmen als:

  • hij in staat is om het stembiljet in te vullen of de stemmachine te bedienen.
  • hij in staat is zijn wil te bepalen, maar fysiek niet in staat om het stembiljet in te vullen of de stemmachine te bedienen. Alleen bij een fysieke beperking is hulp in het stemhokje toegestaan.

Iemand mag niet stemmen als:

  • hij niet in staat is zijn wil te bepalen én niet in staat om zelfstandig het stembiljet in te vullen of de stemmachine te bedienen.

Onder curatele
Als iemand onder curatele staat wordt verondersteld dat de curator weet of iemand zelfstandig zijn wil kan bepalen. Als dat zo is, is het vervolgens aan de voorzitter van het stemlokaal om erop toe te zien dat de curandus zelfstandig het stemhokje in gaat (tenzij er dus tevens sprake is van een lichamelijke beperking).

Dat er een grensgebied bestaat waarin het moeilijk te beoordelen of iemand in staat is zijn wil te bepalen wordt door de kiesraad erkend. Maar het is niet aan de medewerkers van het stembureau om te beoordelen of iemand wel of niet in staat is zijn wil te bepalen. Vandaar alleen het criterium dat iemand zelfstandig in het kieshokje het stembiljet moet kunnen invullen.

Voor stemmen bij volmacht is een handtekening nodig van degene die de machtiging aanvraagt. Ook hier geldt dat wanneer iemand een handtekening kan zetten hij in staat wordt geacht zijn wil te bepalen. Dat ook dit geen waterdichte regeling is spreekt voor zich. Curatoren die bewust misbruik maken van hun positie gaan vrijuit, dat neemt de wetgever ‘op de koop toe’.

Wanneer iemand onder curatele in een instelling woont, ontvangt hij op dat adres zijn stempas.
De instelling moet de stempas aan de curator overhandigen.