Rapport Meldpunt onbeperkt stemmen – gemeenteraadsverkiezingen 2026 (pdf)
Tijdelijke oplossingen werken niet
Nog niet alle stembureaus zijn voor iedereen goed toegankelijk. Er zijn meldingen over zware toegangsdeuren, drempels en steile hellingen. Het is vaak geen goede oplossing om oprijplaten neer te leggen. De helling hiervan is vaak te steil. En vanaf zo’n oprijplaat is het soms lastig om de deur te openen.
Ieder(in) adviseert om gebouwen met een stembureau standaard toegankelijk te maken. Zo zijn deze gebouwen ook de rest van het jaar goed bruikbaar voor iedereen.
Kleiner stembiljet belangrijk
In een aantal gemeenten is een proef gedaan met een nieuw, kleiner stembiljet. Hierover kwamen positieve meldingen bij het Meldpunt onbeperkt stemmen. De kleinere stembiljetten zijn goed vast te houden en overzichtelijk.
Bovendien past het kleinere stembiljet altijd in de stemmal. De stemmal is een hulpmiddel voor mensen met een visuele beperking om zelfstandig te stemmen. Zij moeten nu soms nog ver reizen naar een stembureau met een stemmal. Als het kleine stembiljet overal wordt gebruikt, kan ieder stembureau een stemmal krijgen.
Onvoldoende kennis over hulp in het stemhokje
Veel mensen zijn positief over de vriendelijke en behulpzame houding van de leden van het stembureau. Toch zijn er een paar punten die aandacht vragen. Enkele meldingen gaan over discriminerende bejegening. Bejegening is de manier waarop met mensen wordt omgegaan. De melders ervaren een andere behandeling.
Verder kennen niet alle stembureauleden de regels voor hulp in het stemhokje voor mensen met een visuele of lichamelijke beperking. Daardoor ontstaan op stembureaus soms vervelende discussies.
Het is belangrijk dat stembureauleden training krijgen over juiste bejegening en regels voor hulp in het stemhokje. Binnenkort debatteert de Tweede Kamer over een wetsvoorstel om hulp in het stemhokje uit te breiden. Hierin staat dat stembureauleden ook andere mensen met een beperking straks mogen helpen. Dan is goede voorlichting en training nog belangrijker.
Wat doet Ieder(in) met de resultaten?
Het rapport laat zien dat veel gemeenten toegankelijke verkiezingen serieus nemen en er werk van maken. Toch zijn er verdere verbeteringen nodig, om te zorgen dat echt iedereen kan stemmen. Wij sturen ons rapport aan het ministerie van Binnenlandse Zaken (BZK). Zij delen het rapport ook met de Tweede Kamer.
Bij deze gemeenteraadsverkiezingen werkten we samen met lokale organisaties voor het Meldpunt onbeperkt stemmen. Voor deze organisaties bekeken we de meldingen in hun gemeenten. Zij kunnen deze resultaten gebruiken om de verkiezingen in hun gemeente beter toegankelijk te maken.
Meer weten
- Informatie over proef kleiner stembiljet: https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/verkiezingen/proef-met-nieuw-stembiljet