Een groot deel van de bushaltes in Nederland zijn niet of slecht toegankelijk voor mensen met een beperking. Dat blijkt uit onderzoek van NOS en RTV Oost, waarvoor ook Ieder(in) benaderd werd. Tal van media pikten het nieuws op. Wij benutten dit moment om onze oproep aan Den Haag én lokale belangenbehartigers te herhalen: maak elke bushalte toegankelijk. Iedereen moet zich zelfstandig, veilig en waardig kunnen verplaatsen.

Impact op het leven

Zes op de tien van de ongeveer 45.000 bushaltes in Nederland hebben geen of te weinig voorzieningen voor mensen met een visuele beperking. Voor rolstoelgebruikers en andere mensen met een motorische beperking is bijna de helft van de haltes niet goed ingericht. Dat is onacceptabel, vindt Ieder(in). Vooral mensen met een beperking zijn afhankelijk van het openbaar vervoer. Ontoegankelijke bushaltes raken mensen direct in hun vrijheid om mensen te zien, te werken, sporten en meedoen.  

Lees de nieuwe Leidraad Toegankelijkheid

Wat maakt een bushalte (on)toegankelijk? Dat staat in de nieuwe Leidraad Toegankelijkheid van CROW. Denk aan geleidelijnen die aansluiten op de omgeving, een perron dat breed en hoog genoeg is en een veilige omgeving. Ieder(in) heeft bijgedragen aan de herziening van de oude richtlijn, waardoor er aandacht is voor auditieve, visuele, mentale en sociale toegankelijkheid van de hele reisketen.

Goed nieuws: dankzij onze lobby is de nieuwe Leidraad Toegankelijkheid nu gratis beschikbaar. Zo hebben lokale belangenbehartigers eindelijk toegang tot dezelfde kennis als beleidsmakers. Dat versterkt hun positie en zorgt voor gelijkwaardigere samenwerking. Je kunt de leidraad hier downloaden.

Mobiel zijn is een recht

In Nederland geldt het VN-verdrag Handicap, dat stelt dat iedereen zelfstandig mobiel moet kunnen zijn. Het verdrag verplicht de regering het openbaar vervoer toegankelijk te maken. Daar horen de bushaltes bij. Toch loopt de uitvoering al jaren achter, ook al zijn toegankelijke haltes voor iedereen prettiger, ook voor ouders met een kinderwagen, reizigers met koffers of mensen die minder goed ter been zijn. Eerdere deadlines zijn niet gehaald. Er is te weinig structureel budget, te weinig politieke prioriteit en te weinig consequenties als afspraken niet worden nagekomen.  

Een extra probleem is dat de verantwoordelijkheden sterk versnipperd zijn. De wegbeheerder moet een bushalte toegankelijk maken, maar wie dat is, verschilt per locatie: het rijk voor haltes langs rijkswegen, provincies bij provinciale en gemeenten bij gemeentelijke wegen. Die versnippering zorgt ervoor dat niemand de regie pakt. Veel ontoegankelijke bushaltes zijn eigendom van gemeenten in plattelandsgebieden. Die gemeentes zijn vaak niet van plan geld uit te geven om iets te veranderen, omdat maar weinig rolstoelgebruikers de halte benutten. Dat is geen geldig argument. Peter Waalboer van de Oogvereniging verwoordt het goed bij NOS: “Het ov is een publieke voorziening. Het is niet aan de overheid of aan belangenorganisaties om te bepalen welke haltes wel en niet toegankelijk moeten zijn. Alles moet toegankelijk zijn, daar kun je geen discussies over voeren.” 

Oproep aan lokale belangenbehartigers

Opvallend in het onderzoek is dat regio’s met een sterke belangenbehartiging beter scoren op toegankelijkheid. Dat betekent dat politieke wil en inzet wél uitmaken. Wij roepen lokale belangenbehartigers, adviesraden en ervaringsdeskundigen op om met deze onderzoeksresultaten in gesprek te gaan met gemeenten en provincies. Juist lokaal kan druk het verschil maken. 

Gebruik de cijfers en signalen, en de nieuwe Leidraad Toegankelijkheid, om: 

  • Concrete knelpunten op de agenda te zetten 
  • Heldere afspraken te maken over planning en budget 
  • Te pleiten voor structurele betrokkenheid van mensen met een beperking 

Oproep aan landelijke politiek

Wij roepen de landelijke politiek op om krachtige maatregelen te nemen. Zorg voor duidelijke wettelijke verplichtingen, voldoende budget en handhaving. Het tempo waarin bushaltes nu toegankelijk worden gemaakt, is ver onder de maat. Ga met ons in gesprek en geef de uitvoering van het VN-Verdrag Handicap prioriteit. Alleen zo kan iedereen gelijkwaardig deelnemen aan de samenleving.

Aandacht van de media

Het onderzoek van NOS en RTV Oost werd breed opgepikt. Onder meer deze media maakten het probleem van de ontoegankelijke bushaltes zichtbaar:

Helft bushaltes niet toegankelijk voor mensen met een motorische beperking | NPO Radio 1

Veel bushaltes niet toegankelijk voor mensen met een beperking – NOS

Bushaltes niet toegankelijk voor mensen met beperking: ‘Raken in een isolement’ – Oost 

Veel bushaltes in provincie Utrecht niet toegankelijk voor mensen met beperking – RTV Utrecht 

Toegankelijkheid bushaltes schiet tekort: ‘Voelt soms als trekken aan een dood paard’ – Omroep West 

Meeste bushaltes zijn slecht toegankelijk voor mensen met beperking: ‘Dit is een drama’ – Rijnmond 

Meeste bushaltes zijn niet geschikt voor reizigers met beperking – Omroep Flevoland 

Blinden en slechtzienden lopen vast bij helft van de bushaltes – NH Nieuws 

Jan kan met zijn rolstoel bij een meerderheid van de haltes niet instappen: ‘Je moet het goed uitzoeken’ – RTV Drenthe 

NOS Jeugdjournaal (vanaf minuut 8)

Deel dit bericht