Houd de eigen bijdrage Wmo betaalbaar!

Het kabinet wil vanaf 1 januari 2028 een inkomensafhankelijke eigen bijdrage invoeren voor alle Wmo-voorzieningen. Dit is ondersteuning die mensen met een levenslange en levensbrede beperking hun hele leven nodig hebben. Denk aan hulpmiddelen, woningaanpassingen, begeleiding, dagbesteding en huishoudelijke hulp. Het huidige abonnementstarief van € 21,80 per maand verdwijnt. Volgens berekeningen van het Nibud kan de bijdrage oplopen tot € 328 per maand. Dat is bijna € 4.000 per jaar.

Eigen bijdrage = hogere zorgkosten

Voor mensen die levenslang en levensbreed ondersteuning nodig hebben, komen deze extra kosten bovenop andere noodzakelijke zorg- en leefkosten. Daardoor blijft er minder inkomen over voor het dagelijks leven. De stapeling van kosten kan zo leiden tot minder bestaanszekerheid, financiële problemen en het mijden van noodzakelijke zorg.

“Ondersteuning wordt onbetaalbaar voor mensen die leven met een levenslange beperking. Deze mensen betalen straks de prijs voor een financieel probleem dat ze niet zelf hebben veroorzaakt.” — Deborah Lauria, directeur van Ieder(in).

Deborah Lauria is bang dat niet alleen mensen met een beperking zelf, maar ook hun mantelzorgers in financiële moeilijkheden komen. En: dit is in strijd met het VN-verdrag Handicap.

Werken wordt minder aantrekkelijk

De nieuwe bijdrage kan ook werken financieel minder aantrekkelijk maken. Wie meer gaat verdienen, kan een groot deel van dat extra inkomen weer kwijt zijn aan de Wmo. Zo wordt werken met een beperking financieel afgestraft in plaats van beloond. En wie de ondersteuning niet meer kan betalen, loopt het risico zorg en ondersteuning te mijden. Dat maakt zelfstandig wonen en meedoen aan de samenleving juist moeilijker.

Grote zorgen bij het NIBUD

Het Nibud vindt ook dat het wetsvoorstel voor hervorming van de Wmo nadelig is voor mensen met een arbeidsongeschiktheidsuitkering, een inkomen tot modaal en/of een wisselend inkomen. Het zet hun besteedbaar inkomen extra onder druk. Ze zullen daarom elke maand minder goed kunnen rondkomen. Dat blijkt uit berekeningen die het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting maakte voor Ieder(in).

De Wmo-bijdrage is niet de enige uitgave die mensen met een levenslange levensbrede beperking hebben. Vaak hebben ze hogere uitgaven aan energie, vervoer, kleding en voeding dan andere huishoudens. De directeur van het Nibud, Arjan Vliegenthart: “Uit een  eerder onderzoek van het Ieder(in) blijkt dat bijna 40 procent van deze groep nu al zorg mijdt vanwege de kosten, met alle gevolgen van dien.” Het wetsvoorstel maakt ook geen onderscheid in leeftijd of leeftijdsfase. “Iemand die vanaf z’n 74ste ondersteuning van de Wmo nodig heeft, maakt daar minder lang gebruik van dan iemand die daar op z’n 24e al mee moet beginnen.”

Bekijk hier de berekeningen in het nieuwsbericht van het Nibud.

Dit wil Ieder(in)

Ieder(in) roept de Tweede Kamer op om het wetsvoorstel aan te passen. Mensen met een levenslange en levensbrede beperking mogen niet de rekening betalen voor de stijgende Wmo-kosten. We willen dat mensen noodzakelijke ondersteuning kunnen blijven gebruiken, zelfstandig kunnen leven, kunnen werken en volwaardig kunnen meedoen aan de samenleving.

De kostenstijging binnen de Wmo komt vooral door de uitgaven aan huishoudelijke hulp. Als het kabinet de kosten wil beheersen, moet het die stijging gericht aanpakken. De oplossing ligt daarom niet in een hogere eigen bijdrage voor álle Wmo-voorzieningen, maar in een gerichte aanpak van de gestegen kosten van huishoudelijke hulp. Zo blijven noodzakelijke voorzieningen zoals begeleiding, hulpmiddelen, dagbesteding en woningaanpassingen bereikbaar voor mensen die deze ondersteuning hun hele leven nodig hebben.

Lees onze brief aan de Tweede Kamer over het Wetsvoorstel vervanging abonnementstarief Wmo.

Lees ook het opiniestuk van Deborah Lauria in de Volkskrant over dat leven met een beperking geen luxe is.

Kijk hier de uitzending van Radar over de Wmo-bijdrage.